DE ZONNEWIJZERTOERISTEN

Voor het spotten van de volgende zonnewijzers tijdens onze vakantie in Haute-Savoie rijden wij naar een dorpje aan het Meer van Annecy. De autorit gaat, zoals we dat in deze contreien ondertussen gewend zijn geraakt, bergi op bergi af, haarspeldbochtje in, haarspeldbochtje uit. Wij doen eerst Hameau de Ramponnet aan. Hier zou aan een boerderij een ronde, oostafwijkende zonnewijzer hangen zónder uurlijnen, maar met uurcijfers.   Rondrijdend in Ramponnet krijgen we al snel de indruk dat het een dorp is, terwijl “hameau” gehucht betekent. Er staan heel veel nieuwe, grote villa’s van het type chalet. Best wel mooi. Doordat het veel groter is dan het was toen de zonnewijzer werd opgehangen, is het zonder nadere straataanduiding lastig zoeken. Na enige tijd geven we het op en reizen we verder naar het kasteel van Menthon-Saint-Bernard. Het sprookjeskasteel, dat is omgeven door mooie koele bossen, blijkt ingesteld op bezoek. Er zijn twee grote parkeerplaatsen. Vanaf daar is het heerli...

Vandaag zoeken we een Mazziotti. Om het juiste adres te weten te komen heb ik speciaal naar de meester-zonnewijzer-bouwer zelf gemaild. Tot mijn grote geluk kreeg ik ook antwoord. We zijn nu in de buurt van het gezochte exemplaar en plotseling worden wij een object gewaar dat het wel eens zou kunnen zijn. Vanaf de weg omhoog kijkend naar een appartementengebouw in wintersport-stijl, zien wij op een paal een plank die best eens de onderkant van een zonnewijzer zou kunnen zijn. Weliswaar zouden er nog vele andere dingen kunnen worden verzonnen, maar het adres is juist en de naam van het chalet ook, dus het zou wel raar zijn als het niet de zonnewijzer is die ik zoek. Ik zucht. We zijn 25 kilometer over smalle bergwegen gereden, we hebben haarspeldbochten genomen, die we zelf in onze ergste dromen niet verzonnen, we reden vrachtwagens tegemoet die ons nauwelijks ruimte gaven en we vermeden in steile afgronden te kijken. Kortom vandaag overwonnen we uitdaging op uitdaging om het wonder...

Rond 1617 liet Johann Jakob Kast, wiens vader rijk geworden was met de handel in boomstammen, aan de Hauptstraße in Gernsbach een schitterend woonpaleis bouwen. Omdat het in later eeuwen in gebruik werd genomen als gemeentehuis heeft het de naam "Altes Rathaus" gekregen. Het wordt beschouwd als een van de mooiste en, vanuit kunsthistorisch oogpunt, belangrijkste woongebouwen uit zijn tijd in Zuid-Duitsland. Als Johann Jakob voor zichzelf een stadspaleis wilde laten bouwen dat de aandacht trekt, is hij daar zeker in geslaagd. Het is een gebouw waar het oog onmiddellijk naar toe getrokken wordt. Dankzij het Faltblatt Sonnenuhren worden mijn ogen verder doorgetrokken (😏) naar de borstwering van de erker op de tweede verdieping, waar twee zonnewijzers verborgen zijn in de rijke renaissanceversieringen. Een webpagina die gewijd is aan het Alte Rathaus ( https://www.gernsbach.de/startseite/leben/altes+rathaus.html ) formuleert het heel mooi en daarom speel ik maar even leentjebuur...

In de Haut-Savoi kan het weer snel omslaan. Daarom rijden wij zondagochtend al vroeg naar Annecy.  ’s Middags zou het gaan regenen volgens Buienradar en voor de bui zijn wij graag weer thuis. De parkeerplaats Parking Courier biedt zeer veel ruimte, want het bovengelegen   Centre Commercial Courier is gesloten op zondag. Het is zó stil in de Parking dat het comfort van gemakkelijk een plaatsje te kunnen vinden in evenwicht wordt gebracht door het discomfort van de halfdonkere stilte. Wij scharrelen langs duistere trappen naar de uitgang en prenten ons die in voor de terugweg. Ook deze dag zullen we enkele uren wijden aan het op een originele manier doorkruisen van een ons onbekende stad, aan de hand van enkele adressen van zonnewijzers. Ons eerste doel is Place Notre-Dame, waar anderhalve zonnewijzer te zien zou zijn. Google wijst ons de weg en ons hondje Bommel voegt daar zijn verstoringen aan toe. Als er een grote witte herder aankomt, steken we de straat over en voor l...

Iemand zei ooit tegen me: “Met die zonnewijzerhobby van jou zit je echt in een niche, hè.” Tijdens mijn bezoek aan Gernsbach in juni 2025 word ik met mijn neus op dit feit gedrukt, als ik bij de receptioniste van het hotel informeer naar de zonnewijzers in Gernsbach. Ze is duidelijk niet thuis in de niche waarin ik zoveel plezier beleef. Behulpzaam loopt ze nog even naar de hotelmanager om te vragen of hij wél   van “Stadt der Sonnenuhren” heeft gehoord, maar ook in de hogere regionen van de hotrelorganisatie is de zonnewijzerkunde terra incognita. Toch vermeldt de Gernsbacher Boten nr. 2 van 2019 ( https://www.katzverlag.de/wp-content/uploads/2020/03/Gernsbacher-Bote-02_19_web.pdf ) dat er zich in Gernsbach 25 zonnewijzers bevinden, waarvan er maar liefst 20 ná 2006 gemaakt zijn door de gepensioneerde stadsarchitect Gerhard Schäuble. De exemplaren waarmee hij de stad verrijkt heeft, werken volgens verschillende systemen en zijn van de hoogste technische precisie. Voor zij...

Niet zozeer het aantal zonnewijzers in Thônes verrast mij, want het zijn er maar twee, maar veel meer de maker ervan: Antoine “Tony” Mazziotti. Ik had voorheen nooit van hem gehoord, terwijl zijn productie indrukwekkend is, getuige de rij van 229 links naar zonnewijzers van zijn hand op zijn website.  Tony Mazziotti is een Italiaanse steenhouwer die op latere leeftijd een van de 30 vooraanstaande Franse zonnewijzerbouwers is geworden. Hij heeft het steenhouwen geleerd bij zijn ooms en neven in de periode 1949 tot 1957. “Van de kant van mijn moeder zijn ze allemaal steenhouwers,” vertelt hij in een krantenartikel uit lang vervlogen tijden, “Mijn moeder werkte ook in de steengroeve. Toen ik klein was, woonden we in een steengroeve. Mijn grootvader, het hoofd van de familie, schold ons uit omdat we kinderen waren en hij wilde dat het werk goed gedaan werd.” De steenhouwerscultuur leeft in die tijd zo sterk in de familie, dat een oom er een boek over schrijft. Maar het werk betaalt t...

Wandelend door het prachtige centrum van Gernsbach vinden wij onze weg naar het toeristenbureau om de papieren versie te bemachtigen van het Faltblatt Sonnenuhren. Heuvel op – heuvel af gaan wij door bochtige straatjes langs liefelijk vakwerkhuizen, restanten van de stadsmuur, een kabbelende Waldbach waaruit hondje Bommel zijn dorst lest, knusse plantsoenen en dat alles zeer netjes (wij ook). Het aantal leegstaande huizen is opvallend, dus wie Nederlandse huizen onbetaalbaar vindt – en wie vindt dat niet – zou hier zijn of haar licht eens moeten opsteken. Aan de balie van het toeristenbureau zeg ik in mijn beste Duits tegen een lieftallige medewerkster dat ik op zoek ben naar een “Faltblatt Sonnenuhren”, maar ook hier word ik in eerste instantie verbaasd aangekeken. Gelukkig verleent een hoger geplaatste vanuit verder naar achteren gelegen regionen van de winkel bijstand, zodat ik toch redelijk snel beland bij een folder-etagère met daarin het zeer gewenste artikel. Voor de zekerheid g...

In 2021 wél naar Frankrijk, maar vanwege Corona niet te ver van huis. Wij besluiten dat jaar een huisje te huren in de buurt van de hoofdstad van Normandië. Van de 35000 zonnewijzers die Frankrijk rijk zou zijn, wil ik er in deze vakantie graag een paar zien. Zonnewijzers zoeken is een superleuke manier om een onbekende stad te ontdekken. Nou treft het dat een lokale organisatie, die wiskunde en natuurwetenschappen promoot, internet heeft verrijkt met een Franstalige zonnewijzer-stadswandeling. Die zijn we gaan lopen en zoals altijd komen we op plaatsen die we niet zouden hebben bezocht als we niet naar zonnewijzers zouden hebben bezocht. Eén ervan is de tuin van het Hotel de Ville met daarin een barokke meridiaan. Velen hebben aan dit pronkstuk een artikel gewijd en daar is vervolgens weer een lijst van aangelegd: een zonnewijzer met een bibliografie!! La Meridiènne is een pilaar waarop de meridiaanlijn is getrokken die op het middaguur door het zonlicht wordt beschenen via een ga...

In het zuiden van Frankrijk ligt op de uitlopers van de Pyreneeën de charmante stad Pau. Wie de tijd neemt er te zwerven, ontdekt dat het lijkt of het meerdere steden zijn. Voorzien van een boulevard met wandelpromenade is er het mondain ogende deel van Pau dat in de 19e eeuw ontstond toen de Europese beau monde er neerstreek vanwege het gezonde klimaat. In de schaduw daarvan heeft de natuur een stadsravijn gekerfd, waar eeuwenlang in een ruige buurt de armen moesten zien te overleven. De industrialisatie na de tweede wereld oorlog leverde wijken vol non-descripte flatgebouwen, maar juist daar zette de zonnewijzertoerist zijn schreden, omdat gemotiveerde leraren er met hun leerlingen verschillende zonnewijzers in de openbare ruimte realiseerden. Start Volgens Michel Lalloo, die op zijn website zo niet alle dan toch wel heel veel Franse zonnewijzers presenteerde, werden er in Pau drie tot stand gebracht op initiatief van Germea. Dat staat voor Groupe d'Entraînement et de Recherche ...